Kele bak etkisi

Edward N. Lorenz, kelebek etkisini açıklarken hava durumuyla ilgili örneğinde "Amazon Ormanları'nda bir kelebeğin kanat çırpması, ABD'de fırtına kopmasına neden olabilir.” demiş. Doğru öngörülmüş bir sistemde, 5 milimetrelik bir domino taşı yaklaşık 45 kilogram ağırlığındaki bir mermerin devrilmesini sağlayabiliyor.

Bu teorik ve fiziksel gerçeklikteki örneklerin yanısıra kelebek etkisini günlük yaşantımızda da görmek mümkün. Bazen bir söz, bir bakış veya bir kalkış bütün bir dünyayı değiştirebilir.

Bu yazının başlığını sadece isimlerdeki benzerliği kullanarak dikkatinizi çekmek için değil, aynı zamanda kelebek etkisinin gerçekten bir “kele bak etkisi” haline geldiğinden bahsetmek için bu şekilde seçtim.

 Kele bak etkisi, kendi saçını kel yapmak için uğraşan, daha sonra aynaya dönüp baktığında:

“Kele bak!” deyip; saçını kazıtmasının daha gür saçlara sahip olmasını sağlayacağını ve içine girdiği onca zahmeti bir anda unutup, bu uğraşları küçük görmesiyle kişinin geçirdiği travmaya verdiğim isimdir.

“Kalk ve uyar” (74:2) emrinin muhatabı, önce bir “kul” ve aynı zamanda bir “elçi” olan Peygamberimiz; kalktı, uyardı ve tüm dünyayı etkiledi.

Bizler, ne yazık ki, bir işi az da olsa düzenli ve devamlı bir şekilde yaparak domino, kelebek veya her ne dersek diyelim, bir etkiyle çok büyük yerlere getirebilecekken; yaptığımız işi küçük görerek, “sadece bunu mu yapıyorsun, hiç yapmasan daha iyi” vesvesesine kulak verip elimizdeki bu işi de heba ediyoruz.

İnan bana kardeşim, o küçük gördüğün günlük okumaların, haftalık veya aylık sohbetlerin, bir kardeşinle çay içerken ona verdiğin öğüt ve tavsiyeler; veya bunu yapsam sanki ne olur deyip çekindiğin bir iyiliği emir veya kötülükten nehiy, çığ gibi büyüyecek ve belki seninle birlikte bir nesli kurtaracaktır.

Çuvaldız bana, iğne size batmıştır. Vesselam…